"Ida Kamińska" to jeden ze spektakli przygotowanych przez Teatr Żydowski im. Estery Rachel i Idy Kamińskich w związku z 50. rocznicą Marca '68.

"Ida Kamińska jest uosobieniem teatru. Była osobą, która naprawdę żyła dla teatru i nawet w tym jej nieprawdopodobnie tragicznym życiu i niebywale tragicznym życiu całej jej rodziny (...) ona właściwie na pierwszym miejscu stawiała teatr" - powiedziała w środę podczas próby medialnej Joanna Szczepkowska, kreująca tytułową rolę w spektaklu w reżyserii Gołdy Tencer.

"Na pewno chodziło jej też o to, żeby nie tylko odtworzyć teatr, ale właśnie tworzyć tę kulturę żydowską - tę kulturę całkowicie zniszczoną w czasie wojny" - dodała aktorka.

Ester Rachel Kamińska i Ida Kamińska - dyskusja w ŻIH

"To była po prostu jej misja" - podkreśliła Szczepkowska.

Artystka zwróciła uwagę, że Idzie Kamińskiej nie wiodło się zbyt dobrze po wyjeździe z Polski w 1968 r. "Nie można powiedzieć, żeby to był cudowny okres zawodowy w jej życiu" - oceniła, dodając, że w Stanach Zjednoczonych zetknęła się "z twardymi realiami biznesu, z agentami".

"To zetknięcie się z Idą Kamińską jest dla mnie czymś bardzo szczególnym - dlatego, że ja znacznie więcej zaczęłam rozumieć, jak myśleli ludzie, jak naród żydowski myślał o tym, że musi przetrwać za wszelką cenę" - wyjaśniła Szczepkowska.

"I niezależnie od sytuacji musi być i pokazać, pomimo tego, co ich wszystkich spotyka, że właśnie są i tworzą. I trwają!" - podkreśliła.

Dyrektor Teatru Żydowskiego Gołda Tencer napisała scenariusz spektaklu na podstawie sztuki Henryka Grynberga pt. "Mój teatr". Decyzję obsadową uzasadniła w rozmowie z PAP: "Szczepkowska jest świetną aktorką - i to było jedyne kryterium wyboru".

"A przy tym ma wszystkie walory, by zagrać Idę Kamińską - jest tak samo krucha" - dodała, podkreślając, że "z Joanną się świetnie pracuje".

"Ida Kamińska była wspaniałą aktorką i dobrym człowiekiem. Poznałyśmy się już po jej wyjeździe z Polski. Ona stworzyła podwaliny pod całą kulturę powojenną Żydów w Polsce" - podkreśliła Tencer.

Spektakl opowiada o "marcowej emigrantce" - wieloletniej dyrektor artystycznej Teatru Żydowskiego - Idzie Kamińskiej. W powszechnej opinii krytyków "była wybitną artystką teatralną i filmową", jak dotąd jedyną polską aktorką, która otrzymała nominację w 1967 r. do nagrody Oscara za najlepszą rolę kobiecą. Była to kreacja sklepikarki w czechosłowackim filmie "Sklep przy głównej ulicy" w reżyserii Jana Kadara i Elmara Klosa.

"Miała 5 lat, kiedy pierwszy raz stanęła na scenie. Odtąd teatr stał się jej domem z oknami otwartymi na świat. Bo wszędzie, Nowy Jork czy Tel-Awiw, Londyn czy Paryż, Wrocław czy Łódź – gdy tylko się pojawiała, widziano w niej wielką aktorkę, znakomitą reżyserkę" - czytamy na stronie Teatru Żydowskiego.

Ida Kamińska (ur. 4 września 1899 r. w Odessie, zm. 21 maja 1980 r. w Nowym Jorku) była córką aktorki Estery Racheli Kamińskiej i aktora oraz reżysera Abrahama Izaaka Kamińskiego. W latach 1949–53 była dyrektorką Teatru Żydowskiego w Łodzi, a następnie w latach 1953–55 Dolnośląskiego Teatru Żydowskiego we Wrocławiu i w latach 1955–68 Teatru Żydowskiego w Warszawie.

Była twórczynią spektakli. Inscenizowała sztuki nie tylko z repertuaru żydowskiego, ale także polskiego i światowego. W wyniku antysemickiej nagonki w 1968 r. zdecydowała się opuścić Polskę i wyemigrować do USA, gdzie mieszkała aż do śmierci.

Przedstawienie będzie grane w języku polskim na Scenie Kameralnej im. Szymona Szurmieja przy ul. Senatorskiej 35 w Warszawie.

Scenografię zaprojektowała Izabela Chełkowska. Muzykę skomponowaną przez Pawła Szamburskiego na żywo grać będą: Maurycy Idzikowski, Radek Polakowski i Paweł Szamburski.

Podczas spektaklu wyświetlony zostanie film "Jej teatr" w reż. Władysława Forberta ze zbiorów Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego.

Premiera 15 marca o g. 18.00 i 20.30. Kolejny spektakl - 16 marca br.

Spektakl ten zainauguruje też wznowienie współpracy pomiędzy Teatrem Nowym im. Kazimierza Dejmka w Łodzi i Teatrem Żydowskim w Warszawie. Łódzka premiera "Idy Kamińskiej" odbędzie się 27 marca br.