Podczas urodzinowego jazz party wystąpi Atom String Quartet – zespół z pogranicza jazzu i klasyki, prezentując aranżacje i improwizacje na temat jazzowych utworów Krzysztofa Pendereckiego.

Organizatorzy festiwalu przypominają, że jeden z najsłynniejszych współczesnych polskich kompozytorów przechodził w swojej karierze okres fascynacji muzyką z gatunku free jazz, owocem której jest między innymi eksperymentalny utwór "Actions". Kompozycję tę wykona na początku sobotniego koncertu Zespół Instrumentalny Instytutu Jazzu Akademii Muzycznej w Katowicach pod kierunkiem Jerzego Jarosika. Bezpośrednio po koncercie odbędzie się podziemne jam session, otwarte dla wszystkich chętnych muzyków.

320 m pod ziemią wystąpi też zespół kameralny filharmonii z Essen. 17 września zaprezentuje jedno z najpopularniejszych arcydzieł muzyki kameralnej: Septet Es-dur op. 20 Ludwiga van Beethovena oraz Kwartet klarnetowy patrona festiwalu.

Atom String Quartet - Ballada o śmierci Janosika

19 września w Domu Muzyki i Tańca w Zabrzu orkiestra Filharmonii z Essen pod batutą Friedricha Haidera zaprezentuje - obok dwóch Adagiów Krzysztofa Pendereckiego z Raju Utraconego oraz z III Symfonii - słynny Koncert klarnetowy Mozarta A-dur (KV 622) oraz IV Symfonię f-moll op. 36 Piotra Czajkowskiego. Natomiast dzień wcześniej orkiestra ta, składając hołd miastu patrona festiwalu, zaprezentuje ten sam program na estradzie Filharmonii Krakowskiej.

Partnerskie miasto Zabrza – Essen, z którego pochodzą tegoroczni goście festiwalu, jest szczególnie bliskie jubilatowi: Krzysztof i Elżbieta Pendereccy mieszkali bowiem w Essen w latach 1966-1968, w okresie, w którym kompozytor wykładał na esseńskiej Folkwang Hochschule fuer Musik. To właśnie w Essen powstało chóralne arcydzieło Pendereckiego - oratorium Dies Irae.

Finał odbędzie się 22 września z udziałem Pendereckiego, który zadyryguje Chórem Filharmonii Narodowej, wykonując repertuar z płyty Penderecki Conducts Penderecki vol. 2 – drugiego albumu antologii, której pierwsza część nagrodzona została nagrodą Grammy.

W drugiej odsłonie koncertu urodzinowego w oświetlonym plenerze niecki Sztolni Królowa Luiza zabrzmi dziękczynne Te Deum Krzysztofa Pendereckiego. Dzieło interpretować będą soliści: Iwona Hossa, Anna Lubańska, Adam Zdunikowski i Tomasz Konieczny, Chór Filharmonii Narodowej oraz Orkiestra Stołecznego Królewskiego Miasta Krakowa Sinfonietta Cracovia pod dyrekcją dyrektora festiwalu Jurka Dybała.

Tegoroczne urodzinowe akcenty festiwalu spinają go klamrą z początkiem. Jego stworzenie oraz pierwsza edycja, która odbyła się w 2013 roku, były prezentami dla Krzysztofa Pendereckiego z okazji 80. urodzin.

Urodzony w 1933 r. Krzysztof Penderecki należy do grona najwybitniejszych polskich kompozytorów. Absolwent krakowskiej Wyższej Szkoły Muzycznej (obecnie Akademii Muzycznej), w latach 1972-87 był rektorem tej uczelni, a od 1987 do 1990 r. dyrektorem artystycznym Filharmonii Krakowskiej.

Wśród kompozycji Pendereckiego, które zyskały największe uznanie, są m.in. opery "Diabły z Loudun", "Raj utracony", "Czarna maska", "Credo" oraz właśnie "Siedem bram Jerozolimy". W 2000 r. Penderecki otrzymał w Cannes nagrodę dla najlepszego współczesnego kompozytora. Jest doktorem honoris causa kilkudziesięciu uczelni na całym świecie. W 2005 r. został uhonorowany Orderem Orła Białego.