"The Next Day". Alfabet Davida Bowiego

Pierwsza od 10 lat płyta Davida Bowiego to doskonała okazja, by przyjrzeć się jej w kontekście całej jego kariery i wyłowić powtarzające się lub z jakiegoś powodu szczególnie istotne tropy i motywy. Kiedy w styczniu, w dniu swoich 66. urodzin, brytyjski muzyk niespodziewanie przerwał trwające blisko dekadę milczenie i opublikował zapowiadający płytę singiel „Where Are We Now” – nostalgiczną balladę, która zaprasza nas na spacer po Berlinie ze wspomnień artysty – stało się jasne, że „The Next Day” będzie rodzajem podsumowania, rozliczenia przeszłości. Czy to pożegnanie, czy nowe otwarcie – czas pokaże. Jedno jest pewne: Bowie nie przestaje zadziwiać. Muzyk w świadomy, aczkolwiek czasem i przewrotny sposób powraca do różnych etapów swojej kariery: od pierwszego przebojowego singla „Space Oddity”, przez Ziggy’ego Stardusta i okres berliński, po swoje popowe wcielenie z czasów „Scary Monsters” i „Let’s Dance”. Wprawne ucho bez trudu wyłowi też muzyczne inspiracje od Dave’a van Ronka i Kurta Weilla przez Scotta Walkera po... Jacka White’a i Flight of the Conchords. Warstwa liryczna także jest gęsta od znaczeń: od dystopijnych wizji, przez opis nastoletniej masakry w stylu Columbine, po rozważania o tym, czy celebryci to kosmici. Brzmi jak Bowie!

Antyutopia

Otwierający płytę utwór „The Next Day” muzycznie lokuje się gdzieś w okolicach dokonań Ziggy’ego Stardusta, ale odnosi też do nieco późniejszych płyt Bowiego – przede wszystkim do dystopijnych wizji z płyty „Diamond Dogs”. Ten nagrany w 1974 r. album jest luźną adaptacją orwellowskiego „Roku 1984”. Bowie zaliczał tę książkę do swoich najważniejszych lektur i przez pewien czas nosił się z zamiarem wystawienia opartego na niej musicalu. Plan nie został zrealizowany, ale echa pozostały: chyląca się ku upadkowi metropolia pod butem żelaznej władzy to motyw przewijający się w kilku piosenkach (zwłaszcza tych z okresu berlińskiego) i obecny także w „The Next Day”.