„Polakom należy pozostawić tylko takie możliwości kształcenia, które ukażą im beznadziejność ich położenia narodowego” – napisano w rozporządzeniu Hansa Franka, generalnego gubernatora obszarów okupowanych przez Niemców, wydanym 31 października 1939 r.
Od początku okupacji było jasne, że Niemcy poza zagarnięciem ziem chcą zniszczyć polską kulturę, naukę, a naród wyniszczyć i sprowadzić do roli siły roboczej. Już jesienią 1939 r. zostały zamknięte wszystkie szkoły. 31 października 1939 r. Hans Frank wydał rozporządzenie zezwalające na otwarcie szkół powszechnych i zawodowych.
Pierwsze były obowiązkowe, rodzice niedopełniający obowiązku rejestracji podlegali karze. Dzięki prowadzonej przez szkoły ewidencji Niemcy wiedzieli, kiedy dziecko osiąga wiek zobowiązujący do podjęcia pracy. Uczono pisania, liczenia w zakresie pięciuset i historii III Rzeszy. Całkowicie usunięto z programu język polski, historię i geografię. Szkoły zawodowe miały przygotować wykwalifikowanych robotników, pracujących na rzecz okupanta.
Pisanie, liczenie do 500 i historia III Rzeszy
Niemcy przejmowali budynki szkolne i przeznaczali je na koszary wojskowe albo szpitale. Nauczycielom podejmującym próby nauczania groził obóz koncentracyjny, a nawet kara śmierci, ale nawet tak surowe restrykcje nie przeraziły pedagogów, rodziców ani dzieci i młodzieży. Tam, gdzie tylko było to możliwe, zaraz po zamknięciu polskich szkół uruchamiano tajne szkolnictwo. Wzorce czerpano z okresu zaborów, gdy w ciągu ponad 100 lat germanizacji i rusyfikacji Polaków nie udało się wynarodowić.
Załóż konto lub zaloguj się
i zyskaj dostęp na 14 dni za darmo.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.